{"id":145,"date":"2020-10-20T14:26:12","date_gmt":"2020-10-20T12:26:12","guid":{"rendered":"https:\/\/mwb.com.pl\/aprowizacja\/?page_id=145"},"modified":"2020-11-04T12:46:29","modified_gmt":"2020-11-04T11:46:29","slug":"wstep","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/mwb.com.pl\/aprowizacja\/wstep\/","title":{"rendered":"Wst\u0119p"},"content":{"rendered":"

Wst\u0119p<\/h3>\t\t\t

Od\u017cywianie, jako jeden z podstawowych proces\u00f3w \u017cyciowych, odgrywa\u0142 i odgrywa wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w organizacji armii, metodach ich funkcjonowania oraz prowadzenia dzia\u0142a\u0144 wojennych. Nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce r\u00f3wnie\u017c w przysz\u0142o\u015bci ten aspekt nie straci na znaczeniu.
\nOd zarania ludzko\u015bci kwestie zaopatrzenia b\u0105d\u017a pozyskiwania po\u017cywienia rzutowa\u0142o na planowanie i przeprowadzenie wszelkich konflikt\u00f3w zbrojnych. W \u015bwiecie antycznym armie rozwi\u0105zywa\u0142y te kwestie w r\u00f3\u017cnorodny spos\u00f3b. W staro\u017cytnym Egipcie czy Asyrii funkcjonowa\u0142y ju\u017c odpowiednie struktury wojskowe, odpowiedzialne za dostarczenie zbo\u017ca oraz wody dla walcz\u0105cych formacji. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce wypiekane z tych sk\u0142adnik\u00f3w pieczywo, jakiejkolwiek formy by nie przybra\u0142o, stanowi\u0142o zasadniczy sk\u0142adnik \u017co\u0142nierskiej diety. G\u0142\u00f3wnym tego powodem by\u0142a \u0142atwo\u015b\u0107 w porcjowaniu, transporcie i przede wszystkim stosunkowo du\u017ca trwa\u0142o\u015b\u0107 ziarna. Z innymi, niezb\u0119dnymi sk\u0142adnikami pokarmu by\u0142o ju\u017c trudniej, np. problematyczne do odpowiedniego zakonserwowania mi\u0119so \u2013 zw\u0142aszcza
\nw wilgotnych i ciep\u0142ych warunkach \u015br\u00f3dziemnomorskich b\u0105d\u017a Bliskiego Wschodu \u2013 pozyskiwano na bie\u017c\u0105co z p\u0119dzonych za maszeruj\u0105cymi armiami stad byd\u0142a czy owiec. Niejednokrotnie mo\u017cliwo\u015bci zgromadzenia odpowiedniej ilo\u015bci zwierz\u0105t decydowa\u0142a nie tylko o d\u0142ugo\u015bci prowadzonych kampanii, lecz r\u00f3wnie\u017c o liczebno\u015bci oddzia\u0142\u00f3w. Przek\u0142ada\u0142o si\u0119 to r\u00f3wnie\u017c na stosunkowo niewielk\u0105 mobilno\u015b\u0107 armii, uzale\u017cnion\u0105 realnymi mo\u017cliwo\u015bciami przemarszu stad i ich wykarmienia. Nieco inaczej do kwestii wy\u017cywienia podchodzono w armii rzymskiej, szczeg\u00f3lnie po reformach Gajusza Mariusza na prze\u0142omie II i I wieku p.n.e.
\ni uzawodowieniu armii. Ka\u017cdy rzymski legion stanowi\u0107 mia\u0142 samodzieln\u0105 jednostk\u0119 zdoln\u0105 do dzia\u0142ania w izolacji. W kompetencji pionu zaopatrzeniowego le\u017ca\u0142y wszelkie poczynania, maj\u0105ce zapewni\u0107 takiej formacji odpowiednie wy\u017cywienie, nawet we wrogim terenie. Do tego dochodzi\u0142a umiej\u0119tno\u015b\u0107 budowy oboz\u00f3w wojskowych, stanowi\u0105cych r\u00f3wnie\u017c przej\u015bciowe bazy zaopatrzeniowe, przy czym regu\u0142\u0105 by\u0142o oga\u0142acanie z zasob\u00f3w obszaru wok\u00f3\u0142 oboz\u00f3w przez s\u0142u\u017cby zaopatrzeniowe. Ponadto wym\u00f3g samodzielno\u015bci i wysokiej mobilno\u015bci pododdzia\u0142\u00f3w powodowa\u0142, \u017ce legioni\u015bci w wi\u0119kszym stopniu ni\u017c inni \u017co\u0142nierze w dziejach musieli w ramach ekwipunku osobistego posiada\u0107 swoiste \u201e\u017celazne racje \u017cywno\u015bciowe\u201d na wiele dni. Nie bez przyczyny obci\u0105\u017conych ekwipunkiem bojowym i \u017cywno\u015bci\u0105 legionist\u00f3w zwano \u201emu\u0142ami Mariusza\u201d. Jednak efektywno\u015b\u0107 takiego rozwi\u0105zania nie budzi\u0142a w\u0105tpliwo\u015bci \u2013 armia rzymska uchodzi za najdoskonalszy tw\u00f3r militarny w dziejach.
\nW \u015bredniowieczu utracono wiele z tych zdobyczy organizacyjnych. Zmieni\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c charakter konflikt\u00f3w, szczeg\u00f3lnie w Europie. Przez wiele wiek\u00f3w dominuj\u0105c\u0105 form\u0105 dzia\u0142a\u0144 wojennych by\u0142y rajdy \u0142upie\u017ccze. Oga\u0142acano z zasob\u00f3w \u017cywno\u015bciowych tereny nieprzyjaciela. Cz\u0119sto chodzi\u0142o wy\u0142\u0105cznie o zniszczenie plon\u00f3w, mog\u0105cych zasili\u0107 wroga. W przypadku obl\u0119\u017ce\u0144 zamk\u00f3w lub ufortyfikowanych miast mo\u017cliwo\u015bci pozyskania \u017cywno\u015bci by\u0142y stosunkowo prostsze ze wzgl\u0119du na stacjonarny charakter dzia\u0142a\u0144. Tym niemniej w sztuce wojennej \u015bredniowiecza g\u0142\u00f3d by\u0142 r\u00f3wnie wa\u017cnych czynnikiem jak or\u0119\u017c, a mo\u017cliwo\u015bci manewrowe armii oraz ich liczebno\u015b\u0107 by\u0142y stosunkowo niewielkie. Nowo\u015bci\u0105, z kt\u00f3r\u0105 Europejczycy zetkn\u0119li si\u0119 bole\u015bnie w XIII wieku, by\u0142o mongolskie podej\u015bcie do kwestii wy\u017cywienia. Koczownicy byli bardzo mobilni i na og\u00f3\u0142 \u017cywili si\u0119 kosztem opanowanych terytori\u00f3w. Ponadto ka\u017cdy \u017co\u0142nierz dysponowa\u0142 \u017celazn\u0105 racj\u0105 suszonego mi\u0119sa przewo\u017conego pod siod\u0142em, gdzie podlega\u0142o ono dodatkowym procesom konserwacyjnym. Nie wiadomo, w jakim stopniu do\u015bwiadczenia mongolskie wp\u0142yn\u0119\u0142y na rozw\u00f3j technologii konserwacji mi\u0119sa w armiach europejskich. Warto jednak odnotowa\u0107, \u017ce przygotowuj\u0105c wielk\u0105 kampani\u0119 przeciw pa\u0144stwu Zakonu Krzy\u017cackiego w 1410 r., wojska polsko-litewskie zgromadzi\u0142y bardzo powa\u017cne zapasy konserwowanej dziczyzny w beczkach.
\nW dzia\u0142aniach wojennych w Europie w wiekach XVI i XVII dominuj\u0105c\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142o pozyskiwanie po\u017cywienia na obszarach, na kt\u00f3rych aktualnie bytowa\u0142y armie. Z regu\u0142y doprowadza\u0142o to do ruiny lokalne spo\u0142eczno\u015bci, nawet w obr\u0119bie w\u0142asnego pa\u0144stwa. Trudno\u015bci te przezwyci\u0119\u017cy\u0142y pa\u0144stwa zachodnioeuropejskie z pocz\u0105tkiem wieku XVIII. Tworz\u0105c profesjonalne i liczne armie regularne, zacz\u0119to w\u00f3wczas inwestowa\u0107 nie tylko w obiekty koszarowe, lecz r\u00f3wnie\u017c w system magazyn\u00f3w wojskowych. Sztuka wojenna tego okresu, zwana potocznie \u201ewojn\u0105 w bia\u0142ych r\u0119kawiczkach\u201d, cz\u0119sto sprowadza\u0142a si\u0119 do takiego manewrowania oddzia\u0142ami, oby odci\u0105\u0107 wojska nieprzyjaciela od ich podstawy zaopatrzeniowej. G\u0142odem, a nie bagnetem zmuszano wroga do uznania pora\u017cki. Ten stabilny i stosunkowo ma\u0142o krwawy okres wojskowo\u015bci europejskiej zosta\u0142 obalony przez armie rewolucyjnej Francji, niezdolnej do odbudowania infrastruktury zniszczonej w toku szale\u0144stw rewolucji. Armie Napoleona na og\u00f3\u0142 bazowa\u0142y na \u017cywno\u015bciowym potencjale zajmowanych teren\u00f3w zar\u00f3wno nieprzyjaciela, jak i sojusznik\u00f3w. Charakterystycznym obrazem tego okresu by\u0142y grupy francuskich maruder\u00f3w, zaj\u0119tych poszukiwaniem jedzenia, przy czym nale\u017cy odda\u0107 prawd\u0119, \u017ce na og\u00f3\u0142 porzuca\u0142y \u00f3w proceder i d\u0105\u017cy\u0142y do w\u0142asnych oddzia\u0142\u00f3w na odg\u0142osy walki. Nieustanne niedo\u017cywienie oddzia\u0142\u00f3w by\u0142o w wojskowo\u015bci \u015bredniowiecza i epoki nowo\u017cytnej tak powszechne, \u017ce w przypadku zwyci\u0119skiego starcia obiektem po\u017c\u0105dania by\u0142y tabory pokonanej strony i znajduj\u0105ce si\u0119 w nich zasoby.
\nPrzemiany w europejskiej sztuce wojennej XIX wieku, w tym rozrost liczebny armii, wprowadzenie powszechnego obowi\u0105zku s\u0142u\u017cby wojskowej, sta\u0142e rozmieszczenie oddzia\u0142\u00f3w w garnizonach, skr\u00f3cenie czasu s\u0142u\u017cby wojskowej itp. spowodowa\u0142y wzrost znaczenia dobrze zorganizowanego \u017cywienia wojska, zar\u00f3wno w koszarach i w polu. Powi\u0119ksza\u0142 si\u0119 pion zaopatrzeniowy, zyskuj\u0105c nale\u017cne mu miejsce w strukturach dowodzenia i planowania. Powstawa\u0142y sto\u0142\u00f3wki wojskowe serwuj\u0105ce regularne, odpowiednio wyliczone gor\u0105ce posi\u0142ki. Pojawi\u0142y si\u0119 kuchnie polowe, maj\u0105ce zapewni\u0107 ciep\u0142e posi\u0142ki r\u00f3wnie\u017c w dzia\u0142aniach poza koszarami. Nale\u017cy zaznaczy\u0107, \u017ce odpowiednio funkcjonuj\u0105ce s\u0142u\u017cby \u017cywno\u015bciowe wszystkich armii uleg\u0142y przej\u015bciowemu za\u0142amaniu na pocz\u0105tku I wojny \u015bwiatowej. By\u0142o to zwi\u0105zane zar\u00f3wno z powa\u017cnym rozrostem liczebnym armii po mobilizacji, przej\u015bciem gospodarek wojuj\u0105cych pa\u0144stw na ekonomi\u0119 wojenn\u0105, a przede wszystkim konieczno\u015bci\u0105 wy\u017cywienia milionowych armii w polu. Ponadto w przypadku niekt\u00f3rych pa\u0144stw, np. Cesarstwa Niemieckiego, utrudnienia powodowa\u0142a blokada morska, uniemo\u017cliwiaj\u0105ca dostarczenie brakuj\u0105cych zasob\u00f3w \u017cywno\u015bciowych od producent\u00f3w zamorskich. Tym te\u017c nale\u017cy t\u0142umaczy\u0107 rabunkow\u0105 polityk\u0119 okupacyjn\u0105 na obszarach opanowanych przez Niemc\u00f3w. Staraj\u0105c si\u0119 uniezale\u017cni\u0107 od ci\u0105g\u0142o\u015bci dostaw \u015bwie\u017cego po\u017cywienia na front, wi\u0119kszo\u015b\u0107 wojuj\u0105cych armii rozpocz\u0119\u0142a w trakcie tego konfliktu wprowadza\u0107 do wy\u017cywienia wojska odpowiednio przygotowane na zapleczu racje \u017cywno\u015bciowe. Charakteryzowa\u0107 si\u0119 mia\u0142y zar\u00f3wno odpowiednim sk\u0142adem, zapewniaj\u0105cym potrzeby \u017cywno\u015bciowe indywidualnego \u017co\u0142nierza, uniwersalno\u015bci\u0105 oraz d\u0142ugim czasem przydatno\u015bci do spo\u017cycia, a tym samym mo\u017cliwo\u015bci\u0105 ich gromadzenia i sk\u0142adowania.<\/p>\n<\/div>\n\t\t<\/div><\/div><\/div>

\n
\n\t
\n\t\t
\n\t\t\t\"Wizualne\n\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\n
\n\n\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\n
\n\t
\n\t\t\t\n\t\n\t\t